Master Design - Artikel gelezen

Boek gelezen: Zes Denkende Hoofddeksels

Op dit moment ben ik bezig met het onderzoeken van flow en hoe ik dit in een creatief online werkproces kan verwerken. Dit naar aanleiding van het lezen van Mihaly Csikszentmihalyi en zijn theorie over flow. Hij beschrijft namelijk dat flow concentratie is[1], voor mij is concentratie ook een aandachtig denkproces. Omdat in dit denkproces mensen met verschillende disciplines zitten ben ik op zoek naar een manier hoe ik alle meningen, zorgen en kennis van alle disciplines mee kan nemen, zonder dat er tekort gedaan wordt aan iemand zijn denkproces. Deze manier van denken wordt ook wel parallel denken genoemd.

Ik ben op de term parallel denken gekomen door het lezen van het boek ‘Zes denkende hoofddeksels’[2] van Edward de Bono. De Bono is een Maltese psycholoog en hoogleraar, die ook bekend staat om de term ‘lateraal denken’. Nou is de “zes hoedentheorie” niet zo zeer belangrijk voor mijn onderzoek, maar wel het parallel denken. Want parallel denken zorgt ervoor dat ideeën naast elkaar kunnen bestaan en omdat ik straks te maken krijg met twee ontwerpers die beiden ideeën hebben, zullen deze ideeën naast elkaar moeten kunnen bestaan. In mijn iteraties wil ik dan ook parallel denken inbouwen. Ik wil bijvoorbeeld dat in een van de iteraties de ontwerpers een ontwerpopdracht parallel van elkaar uitwerken en deze vervolgens presenteren. Nadat ze dit hebben gepresenteerd kunnen ze (door hun eigen “hoed”) op te zetten commentaar geven op elkaars ontwerpen.

De Bono geeft in zijn boek aan dat een denker zijn iets is wat je bent, maar dat denken ook iets is wat we kunnen leren. We kunnen niet zomaar een denker zijn. Je hebt vaardigheden nodig om dit te kunnen.[3] Want, zoals ik eerder benoemde, is flow concentratie. De Van Dale onderschrijft concentreren als “zijn aandacht bepalen tot”[4]. En een van de voordelen die De Bono in zijn boek benoemd is dat het parallel denken ons in staat stelt om systematisch onze aandacht op de taak voor handen te richten[5]. Door parallel denken toe te passen binnen mijn iteraties wil kijken of het mogelijk is om concentratie en uiteindelijk flow op te wekken.

Je hoeft niet slim te zijn, ook hoef je niet altijd gelijk te hebben. Iemand die altijd gelijk heeft is vaak een slechte denker doordat ze arrogant kunnen zijn of niet geprikkeld worden om nieuwe dingen te onderzoeken en te ontdekken.[6] Het gaat om de intentie. De Bono vergelijkt het met iemand die lacht: “iemand die zijn mond vertrekt tot een lach zal zich vrolijker gaan voelen en minder boos worden: de geest lijkt het lichaam te volgen.” (De Bono, E. (1993). Zes denkende hoofddeksels, pag. 26). Dus door in mijn iteraties parallel denken toe te passen hoop ik de intentie van een andere manier van denken toe te passen, waardoor er uiteindelijk wordt gestreefd om gericht je aandacht te vestigen op de ontwerpopdracht. Want concentratie is een denkproces en denkprocessen kun je leren.

 

[1] Csikszentmihalyi, M. (2007). De weg naar Flow. Boom Koninklijke Uitgevers
[2] De Bono, E., & Grasman, G. (1993). Zes denkende hoofddeksels. Veen.

Noten:

[3] De Bono, E. (1993). Zes denkende hoofddeksels. Pag. 25
[4] Van Dale, con·cen·tre·ren.
Geraadpleegd op 16 februari 2018
http://www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/betekenis/concentreren
[5] De Bono, E. (1993). Zes denkende hoofddeksels. Pag. 37
[6] De Bono, E. (1993). Zes denkende hoofddeksels. Pag. 26

< Terug naar het overzicht

Master Design - Artikel gelezen

Boek gelezen: De weg naar Flow

In de afgelopen periode heb ik ‘De weg naar Flow’[1] van Mihaly Csikszentmihalyi gelezen. Dit heb ik gedaan omdat ik iedere keer dat ik het begrip ‘magie’ probeerde te beschrijven, eigenlijk flow beschreef. Magie is voor mij namelijk het moment dat je samen met een andere maker helemaal op gaat in de opdracht en jezelf en de tijd verliest bij het uitvoeren van je (online) ontwerptaak. Met andere woorden: je verkeerd in een ‘flow’.

Het begrip ‘flow’ is een concept van de Amerikaanse/Hongaarse psycholoog Mihaly Csikszentmihalyi. Hij is hoogleraar en was het hoofd van de psychologie-faculteit van de Universiteit van Chicago. Hij was de gene die het begrip flow herkende en deze naam toekende. In zijn boek ‘De weg naar Flow’ schrijft hij hier dat flow wordt ervaren wanneer de uitdaging groot genoeg is een taak te volbrengen waarbij we al onze vaardigheden in kunnen zetten[2]. Binnen deze taak moeten de doelen duidelijk zijn en we moeten direct relevante feedback terug krijgen. Uitdaging en vaardigheden moeten hierbij goed in balans met elkaar zijn, want als bijvoorbeeld de uitdaging te groot is kunnen we gefrustreerd raken en ervaren we geen flow[3].

Flow is een vorm van concentratie waarbij lichaam en geest in harmonie zijn. De tijd vliegt voorbij omdat we ons niet meer bewust zijn van de wereld om ons heen. Al onze concentratie is gefocust op die ene taak voor handen. We zijn ons er ook niet van bewust op het moment dat we flow ervaren. Als we dit namelijk bewust meemaken is er geen concentratie en zonder concentratie kan er geen flow zijn. Flow is geen geluk, maar een betrokkenheid waardoor ons leven bijzonder wordt[4]. Geluk is namelijk iets wat op het moment kan worden waargenomen. En op het moment dat we flow bewust waarnemen verliezen we onze focus/concentratie. Voor flow is dus een opperste concentratie nodig[5]. We hoeven geen flow te ervaren om gelukkig te zijn, maar ook flow kan worden ervaren zonder dat we gelukkig zijn. Deze opperste vorm van concentratie is iets wat er dus ook bij mij gebeurt als ik helemaal op ga in een ontwerptaak. Omdat flow niet op het moment zelf kan worden ervaren wil ik in mijn onderzoek dan ook gaan kijken wat er voor nodig is om in zo’n opperste concentratie te raken, waardoor hopelijk flow kan worden ervaren. Ik zal dus moeten gaan kijken of ik een iteratie zo in kan richten zodat er ruimte is voor deze opperste concentratie. Maar het belang van de iteratie is, dat ik achteraf kan vaststellen dat flow is ervaren door de participanten.

Flow leidt tot persoonlijke groei. Het brengt je naar een hoger niveau[6]. Csikszentmihalyi geeft aan dat je flow kunt opwekken door continu de uitdaging te verhogen en nieuwe vaardigheden te leren. Dit is belangrijk binnen mijn onderzoek omdat ik wil kijken of we als ontwerpers elkaars werk naar een hoger niveau kunnen tillen. Dat we beter presteren en dus ook betere resultaten leveren voor onze opdrachtgevers. Het is dus een leerproces wat we moeten doorgaan, maar zoals bij ieder leerproces kan de ontwikkeling niet continu aanwezig zijn, hoe graag we ook zouden willen. Flow zijn dus de zeldzame momenten binnen onze ontwikkeling/proces. “Flowervaringen zijn de krenten in deze doorgaans saaie pap” (Csikszentmihalyi, M. (2007). De weg naar Flow, pag. 43).

Binnen mijn onderzoek moet ik dus door middel van iteraties op zoek gaan naar de zeldzame momenten waar flow wordt ervaren. De krenten in de pap. Op het moment dat ik binnen deze iteraties deze momenten heb gevonden zal ik moeten gaan kijken waardoor het komt dat deze flow wordt ervaren en deze ervaringen proberen te registreren. De basis die nodig is om flow op te wekken is volgens Csikszentmihalyi om duidelijke doelen te hebben, meteen feedback te krijgen en als er een goede balans is tussen het leren van nieuwe vaardigheden en het verhogen van de uitdagingen[7]. Hierbij zal ik mij moeten afvragen welke doelen, feedback en vaardigheden van, en uitdagingen voor de participanten nodig zijn? Met deze kennis zal ik vervolgens moeten kijken of ik deze flow kan opwekken door de situatie (kunstmatig) proberen te herhalen. Als dit gelukt is zal ik op den duur de uitdaging en vaardigheden willen verhogen, zodat we elkaars werk uiteindelijk naar een hoger niveau kunnen tillen.

 

[1] Csikszentmihalyi, M. (2007). De weg naar Flow. Boom Koninklijke Uitgevers

Noten:

[2] Csikszentmihalyi, M. (2007). De weg naar Flow, pag 43, maar Csikszentmihalyi refereert hier ook in eerder werk naar (zo blijkt uit zijn noten).
[3] Csikszentmihalyi, M. (2007). De weg naar Flow, pag. 42
[4] Csikszentmihalyi, M. (2007). De weg naar Flow, pag. 44
[5] Csikszentmihalyi, M. (2007). De weg naar Flow, pag. 44
[6] Csikszentmihalyi, M. (2007). De weg naar Flow, pag. 45
[7] Csikszentmihalyi, M. (2007). De weg naar Flow, pag. 46

< Terug naar het overzicht